2026-03-06
Şubat sonu ve Mart başında Orta Doğu'daki jeopolitik çatışma keskin bir şekilde arttı ve bu durum küresel emtia piyasasını doğrudan etkiledi: petrol ve demir dışı metaller önemli fiyat dalgalanmaları gösterdi. Ayrıca Endonezya'nın nikel cevheri politikası çelişkili sinyaller verdi. Ülkenin Enerji Bakanlığı, 2026 yılı için hedef nikel üretim hacmini 209 milyon ton olarak belirledi; bu, halihazırda onaylanmış kotalardan neredeyse %20 daha düşük. Ancak Endonezya Madencilik Birliği, RKAB belgesinin Temmuz ayında revize edilmesinin planlandığını ve bunun izabe tesislerinin ihtiyaçlarını karşılamak için kotaların %30 oranında artırılmasıyla sonuçlanabileceğini söyledi. Politika beklentilerindeki belirsizlik piyasalarda ciddi dalgalanmalara neden oldu.
Tatil döneminin ardından Wuxi pazarında 304 kalite soğuk haddelenmiş paslanmaz çelik spot teklifleri genel olarak arttı. Büyüme, yatırımcıların savunma varlıklarına yönelmesi ve maliyet yönünden artan desteğin bir araya gelmesiyle ortaya çıktı. Ortadoğu'da çatışmaların tırmanması, küresel enerji arzını ve deniz taşımacılığının güvenliğini doğrudan etkiliyor. Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan nakliyeye ilişkin risklerin artması, küresel tedarik zincirlerinde olası aksamalara ilişkin endişeleri artırdı. Aynı zamanda Orta Doğu'da altyapı projelerine yönelik devlet alımları artıyor ve bu da paslanmaz çeliğe olan talebin artmasına yol açıyor. Buna ek olarak, petrol ekonomisine bağımlılığı azaltmak amacıyla bölgedeki ülkeler petrokimya endüstrilerini, deniz suyunu tuzdan arındırma projelerini ve diğer endüstrileri aktif olarak geliştiriyor ve bu da korozyona dayanıklı paslanmaz çelik borulara yönelik istikrarlı talebe katkıda bulunuyor. Asya ile Avrupa arasında bir bağlantı oluşturan benzersiz coğrafi konumu ve bölgesel ticaret anlaşmalarının desteği sayesinde Çinli paslanmaz çelik üreticileri, Kuşak ve Yol Girişimi ülkelerinde aktif olarak yeni pazarlar araştırıyor. Son iki yılda Çin'in Orta Doğu pazarına yaptığı paslanmaz çelik ihracatı önemli ölçüde arttı.
Hürmüz Boğazı stratejik açıdan önemli bir konuma sahiptir. Burası sadece Basra Körfezi için önemli bir nakliye rotası değil, aynı zamanda Çin paslanmaz çeliğinin Suudi Arabistan, BAE, Irak, Kuveyt ve bölgedeki diğer ülkelere tedariği için de önemli bir ulaşım merkezidir. Boğazlar arası nakliye kısıtlanırsa ihracat rotaları bozulacak, bu da daha yüksek nakliye maliyetlerine ve Çin ürünlerinin dış pazarlardaki rekabet gücünün azalmasına yol açabilecek. Endonezya politikalarının devam eden etkisi öncelikle paslanmaz çelik üretiminin maliyetine yansıyor. Endonezya Enerji ve Maden Kaynakları Bakanlığı'nın 2026 yılında 209 milyon tonluk nikel cevheri üretimine yönelik önerdiği hedef, pazarda geniş çapta ilgi uyandırdı. Her ne kadar bu rakam yalnızca gösterge niteliğinde bir tahmini temsil etse ve halihazırda onaylanmış 260-270 milyon tonluk RKAB kotalarının yerine getirilmesini etkilemese de, artan piyasa hassasiyeti koşullarında, arz sıkıntısı beklentilerini artırdı. Hedef üretim hacimleri ile halihazırda onaylanmış kotalar arasındaki tutarsızlık nedeniyle Endonezya Nikel Madencilik Birliği, güncellenen RKAB'nin Temmuz 2026'da onaylanacağını ve nikel madenciliği kotasının %30 oranında artırılabileceğini öngörüyor. Kısa vadede kota artırımı beklentileri piyasa üzerinde olumsuz psikolojik etki yaratıyor. Ancak uzun vadede tekrarlanan politika değişiklikleri yalnızca arzın sıkılaştırılması beklentilerini artırıyor ve piyasada sürdürülebilir fiyat desteği yaratıyor.
Genel olarak, paslanmaz çelik pazarını yönlendiren temel faktörler artan maliyetler ve tatil sonrası talepteki toparlanma olmaya devam ediyor. Maliyet tarafında ise Endonezya'nın tartışmalı nikel cevheri politikası, uzun vadeli arz kısıtlamalarına ilişkin beklentileri artırmaya devam ediyor, bu nedenle maliyet destek faktörü geçerliliğini koruyor. Buna ek olarak, ABD-İran çatışmasının son zamanlarda tırmanması nakliye ve enerji maliyetlerinin artmasına neden oldu ve bu da krom cevheri de dahil olmak üzere hammadde ithalatının maliyetini daha da artırdı. Sonuç olarak, paslanmaz çelik üretiminin temel maliyeti artmaya devam edebilir. Orta ve uzun vadede çelik tesislerinin üretim oranlarına, stok azaltma dinamiklerine ve jeopolitik durumdaki gelişmelere özel önem verilmesi gerekiyor.
